ฉบับย่อ (Executive Summary)

• Forex คือ “ตลาดแลกเปลี่ยนเงินตราที่ใหญ่ที่สุดในโลก”
• ไม่มีศูนย์กลาง (Decentralized)
• โครงสร้างการซื้อขาย LP → Broker → Trader
• เทรดได้ทั้งขาขึ้น (Buy) และขาลง (Sell)
• เวลา (Session) มีผลต่อกำไรโดยตรง
• ต้องมีแผน Entry / SL / TP ทุกครั้ง

ตลาด Forex คือที่สำหรับใช้ซื้อขายแลกเปลี่ยนสกุลเงิน ตลาดนี้จะไม่มีศูนย์กลางและที่ตั้ง การซื้อขายแลกเปลี่ยนสกุลเงินหรือ CFD จะหมุนเวียนในแต่ละประเทศไปเรื่อยๆ โดยเริ่มต้นจาก Sydney , Tokyo , London , New York เช่น คุณเปิดคำสั่ง Buy EURUSD ตอนเช้า 05.30 น. เท่ากับซื้อในเซสชั่นตลาดซิดนีย์ จากนั้นช่วงค่ำปิดคำสั่งซื้อเวลา 19.45 น. เท่ากับคุณมาขายในเซสชั่นตลาดนิวยอร์ค การซื้อขายนี้จะกระทำในตลาด Forex โดยผ่านตัวกลางที่เรียกว่า โบรกเกอร์

ตลาด Forex นั้นเปิดตลอด 24 ชั่วโมง จึงทำให้มีโอกาสในการซื้อหรือขายตอนไหนก็ได้ และยังเป็นตลาดที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลก ด้วยมูลค่าการซื้อขายสูงถึง 7.5 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐต่อวัน คุณจะซื้อจากเซสชั่นตลาดหนึ่งมาขายอีกเซสชั่นตลาดหนึ่งก็ได้ และที่สำคัญการซื้อขายหรือการเทรดในตลาด Forex ยังสามารถ เทรดสินทรัพย์อื่นได้อีกมากมาย เช่น เทรดทองคำ เทรด Forex เทรดคริปโต เทรดน้ำมัน หรือแม้กระทั่งเทรดดัชนีหุ้นต่างประเทศก็เทรดได้เช่นเดียวกัน

Forex คืออะไร (Foreign Exchange Market)

คำว่า Forex มาจากการรวมคำว่า “Foreign” (ต่างประเทศ) + “Exchange” (แลกเปลี่ยน) หมายถึงตลาดที่ทำหน้าที่แลกเปลี่ยนสกุลเงินหนึ่งเป็นอีกสกุลหนึ่ง รูปแบบการเทรดจะซื้อขายเป็น “คู่สกุลเงิน” ผู้ซื้อจะซื้อสกุลเงินหนึ่ง และขายอีกสกุลหนึ่งในเวลาเดียวกัน

ตัวอย่างเช่น

• ซื้อ EUR/USD หมายถึง “ซื้อยูโร และขายดอลลาร์”
• ขาย USD/JPY หมายถึง “ขายดอลลาร์ และซื้อเยน”

ถ้าเป็นทองคำเวลาซื้อขายจะใช้สัญญลักษณ์เป็น XAU/USD หรือ Gold เป็นต้น และอาจจะมีรหัสพ่วงท้ายคู่สกุลเงินในแต่ละโบรกเกอร์แตกต่างกันไปตามแต่ผู้ให้บริการจะกำหนดไว้

จุดเด่นของตลาด Forex คืออะไร

• ตลาด Forex ไม่มีศูนย์กลาง คุณสามารถซื้อขายผ่านระบบออนไลน์ได้ทั่วโลก บางคนจึงเที่ยวไปเทรดไปก็มี
• ตลาดเปิดตลอด 24 ชั่วโมง (จันทร์–ศุกร์) ครอบคลุมทุก Time Zone เริ่มจาก ซิดนีย์ โตเกียว ลอนดอน นิวยอร์ค หมุนวนไปเรื่อยๆทุกวัน
• ตลาด Forex มีมูลค่าการซื้อขายมากที่สุดในโลก เฉลี่ยกว่า $7.5 ล้านล้านดอลลาร์ต่อวัน (ข้อมูลจาก BIS ปี 2022) จะซื้อตอนไหนหรือขายตอนไหนก็ได้ทันที
• สามารใช้เลเวอเรจ (Leverage) ช่วยเพิ่มมาร์จินในการซื้อขาย มีเงิน $5 เหมือนมีเงิน $5,000 ถ้าใช้ เลเวอเรจ 1:1000 ไม่ว่าใครก็เริ่มเทรดได้ง่ายๆ

ประวัติย่อของตลาด Forex

ยุคมาตรฐานทองคำ (Gold Standard)

ตั้งแต่ปลายศตวรรษที่ 19 จนถึงช่วงก่อนสงครามโลกครั้งที่ 1 ประเทศส่วนใหญ่กำหนดมูลค่าเงินสกุลของตนผูกกับทองคำ (ระบบมาตรฐานทองคำ) ทำให้เงินกระดาษสามารถแลกเป็นทองคำได้ตามค่าอ้างอิงที่รัฐบาลกำหนด ระบบนี้ช่วยสร้างความเชื่อมั่นในค่าเงิน แต่สิ้นสุดลงเมื่อเกิดสงครามโลกครั้งที่ 1 หลายประเทศต้องระงับการแลกทองคำเพื่อพิมพ์เงินกระดาษมาช่วยทุนสงคราม ส่งผลให้แต่ละประเทศหันมาใช้เงินสกุลของตนเองโดยไม่มีทองคำค้ำประกัน (เงิน Fiat)

ยุค Bretton Woods (1944–1971)

หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ประเทศมหาอำนาจจัดประชุมที่ Bretton Woods สหรัฐอเมริกา ในปี 1944 เพื่อวางระบบการเงินระหว่างประเทศใหม่ กำหนดให้เงินดอลลาร์สหรัฐผูกค่าไว้กับทองคำ (ที่อัตรา 35 ดอลลาร์ต่อออนซ์) และให้สกุลเงินอื่นๆ ผูกค่าไว้กับดอลลาร์สหรัฐอีกต่อหนึ่ง เพื่อสร้างเสถียรภาพของอัตราแลกเปลี่ยนโลก ระบบ Bretton Woods นี้ดำเนินมาเกือบ 30 ปี ก่อนจะยุติลงในปี 1971 เมื่อประธานาธิบดีริชาร์ด นิกสันประกาศยกเลิกการผูกค่าเงินดอลลาร์กับทองคำ ส่งผลให้ระบบอัตราแลกเปลี่ยนแบบคงที่สิ้นสุดลง

ยุคอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัว (หลังปี 1971)

หลังจากสหรัฐฯ ยกเลิกการอ้างทองคำ ระบบอัตราแลกเปลี่ยนของโลกก็เปลี่ยนเป็นแบบ ลอยตัวเสรี โดยมูลค่าของสกุลเงินถูกกำหนดโดยอุปสงค์และอุปทานในตลาด Forex แต่ละวัน ธนาคารกลางทั่วโลกหันมาใช้นโยบายการเงินเพื่อบริหารค่าเงินของตนแทนการตรึงกับทองคำและดอลลาร์ ในช่วงทศวรรษ 1970–1980 ตลาด Forex มีความผันผวนสูงขึ้นตามกลไกตลาด

ยุคอินเทอร์เน็ต & เทรดรายย่อย (1990s – ปัจจุบัน)

อย่างไรก็ตาม การพัฒนาเทคโนโลยีการสื่อสารและคอมพิวเตอร์ในทศวรรษ 1990 เป็นต้นมา ได้ช่วยให้การซื้อขายเงินตราต่างประเทศทำได้สะดวกและรวดเร็วผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์และอินเทอร์เน็ต ตลาด Forex จึงเติบโตอย่างรวดเร็วและเปิดกว้างให้นักลงทุนทั่วโลกสามารถเข้าถึงได้ง่ายขึ้น ส่งผลให้การซื้อขายเงินตราเป็นที่นิยมแพร่หลาย ทุกวันนี้ตลาด Forex มีปริมาณการซื้อขายมหาศาลตลอด 24 ชั่วโมง (เฉลี่ยวันละกว่า 7.5 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ ทั่วโลก) ซึ่งมากกว่าตลาดหุ้นนิวยอร์กหลายเท่าตัว

ตลาด Forex ใหญ่แค่ไหน?

ตลาด Forex เป็นตลาดการเงินที่ใหญ่ที่สุดในโลก มีมูลค่าการซื้อขายมหาศาลตามข้อมูลล่าสุดจาก รายงาน BIS (Bank for International Settlements) มีการซื้อขายโดยเฉลี่ย 7.5 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐต่อวัน ในเดือนเมษายน 2022 ซึ่งเพิ่มขึ้น 14% จาก 6.6 ล้านล้านดอลลาร์ในปี 2019 แม้ว่าตลาดหุ้นสหรัฐฯ จะมีขนาดใหญ่มากในเชิงมูลค่าหลักทรัพย์รวม (Market Capitalization) แต่ยังน้อยกว่าตลาด Forex เมื่อดูเฉพาะ “มูลค่าการซื้อขายรายวัน” เมื่อเทียบมูลค่าการซื้อขายต่อวันของ ตลาด Forex และตลาดอื่นๆ

• ตลาด Forex มูลค่าซื้อขาย ~7.5 ล้านล้านดอลลาร์/วัน
• ตลาดหุ้นสหรัฐฯ (NYSE + NASDAQ) มูลค่าซื้อขาย ~500,000 ล้านดอลลาร์/วัน
• ตลาดหุ้นไทย (SET + mai) มูลค่าซื้อขาย ~2,000 ล้านดอลลาร์/วัน

สรุปภาพรวมการเติบโต

• ตลาดเติบโตจาก 6.6 ล้านล้าน ปี 2019 → 7.5 ล้านล้าน ปี 2022 หรือเพิ่มขึ้น 14%
• แม้จะมีการเติบโตเชิงเสถียรจากปี 2004–2022 ที่ 5.6% แต่ช่วง 2019–2022 เติบโตช้าลงเล็กน้อย (~4.5% ต่อปี)

จากรายงานของ BIS (Bank for International Settlements)

ปี	มูลค่าการซื้อขายเฉลี่ยต่อวัน (USD)	เปลี่ยนแปลงจากปีก่อนหน้า	หมายเหตุเพิ่มเติม
2001	~$1.2 ล้านล้าน	–	รายย่อยเริ่มเข้าตลาด ผ่านธนาคารและโทรศัพท์
2007	~$3.2 ล้านล้าน	+166%	เทคโนโลยีเริ่มแพร่หลาย / อินเทอร์เน็ตแรงขึ้น
2010	~$4.0 ล้านล้าน	+25%	MetaTrader เริ่มนิยมทั่วโลก
2013	~$5.3 ล้านล้าน	+32%	โบรกเกอร์ ECN เริ่มได้รับความนิยม
2016	~$5.1 ล้านล้าน	-4%	ตลาดเริ่มอิ่มตัว / แรงซื้อชะลอตัว
2019	~$6.6 ล้านล้าน	+29%	การเทรดผ่านมือถือพุ่ง / ปริมาณกลับมาสูง
2022	~7.5 ล้านล้าน	+14%	ตัวเลขล่าสุดจาก BIS Survey ปี 2022

หมายเหตุ: ตัวเลขมาจากรายงาน BIS Triennial Central Bank Survey ที่จัดทำทุก 3 ปี ซึ่งเป็นข้อมูลที่น่าเชื่อถือสูงสุดในวงการการเงิน

โครงสร้างของตลาด Forex

ตลาด Forex ไม่มี “ศูนย์กลางกลาง” เหมือนตลาดหุ้น (เรียกว่า OTC – Over the Counter) ซึ่งหมายความว่าการซื้อขายเกิดขึ้นระหว่างธนาคาร สถาบันการเงิน และเทรดเดอร์ทั่วโลกผ่านระบบอินเทอร์เน็ต

โครงสร้างของตลาดแบ่งออกเป็น 3 ชั้นหลัก

1. Interbank Market – ธนาคารระดับโลก เช่น Citi, Deutsche Bank, JPMorgan เป็นผู้สร้างสภาพคล่อง
2. Broker / Liquidity Provider – ส่งต่อราคามายังเทรดเดอร์รายย่อย
3. Retail Trader – นักลงทุนทั่วไปที่เทรดผ่านแพลตฟอร์มอย่าง MT4, MT5, cTrader

นั่นหมายความว่า เมื่อคุณเทรด Forex คุณกำลังเป็นส่วนหนึ่งของเครือข่ายการเงินระดับโลกจริง ๆ

สามารถศึกษาโครงสร้างของตลาด Forex แบบเจาะลึกได้ที่ เจาะลึกเบื้องหลังโครงสร้างตลาด Forex

คู่สกุลเงินทำงานอย่างไร

อย่างที่ได้แนะนำไปในข้างต้น Forex ซื้อขายเป็น “คู่สกุลเงิน” (Currency Pair) เสมอ หมายถึงการ ซื้อสกุลเงินหนึ่งและขายอีกสกุลหนึ่ง พร้อมกันในเวลาเดียวกัน ตัวอย่างเช่น

• EUR/USD – หากราคา EUR/USD = 1.16610 หมายความว่าซื้อ 1 ยูโร เท่ากับขาย 1.16610 ดอลลาร์สหรัฐ
• GBP/USD – หากราคา GBP/USD = 1.33620 หมายความว่าซื้อ 1 ปอนด์ เท่ากับขาย 1.33620 ดอลลาร์สหรัฐ

การซื้อขายแลกเปลี่ยนของสกุลเงินแบบละเอียดศึกษาเพิ่มเติมได้ที่ คู่เงิน Forex ยอดนิยม มีอะไรบ้าง?

กลไกการเทรดในตลาด Forex

เวลาเราส่งคำสั่งเทรด จะมีองค์ประกอบหลักดังนี้

คำศัพท์	ความหมาย
Bid / Ask	ราคาซื้อและขายในขณะนั้น
Spread	ส่วนต่างระหว่าง Bid และ Ask
Lot Size	ขนาดของออเดอร์ เช่น 1 Lot = 100,000 หน่วย
Leverage	อัตราทดที่ช่วยขยายกำลังการเทรด
Margin	เงินประกันที่ใช้เปิดออเดอร์
Pip / Point	หน่วยวัดการเคลื่อนไหวของราคา
Stop Loss / Take Profit	จุดตัดขาดทุนและเป้าหมายกำไร

อ่านเพิ่มเติม

• Lot Size ใช้อย่างไรให้เหมาะกับเงินทุน
• วิธีอ่านค่า Pip , Point และคำนวณการเคลื่อนไหวของราคา
• Stop Loss และ Take Profit คืออะไร

ความแตกต่างระหว่าง Forex กับตลาดอื่น

หัวข้อ	Forex	หุ้น	คริปโต
เปิดตลาด	24 ชม.	ตามเวลาตลาดหลักทรัพย์	24 ชม. ทุกวัน
สภาพคล่อง	สูงที่สุดในโลก	ปานกลาง	สูงแต่ผันผวน
Leverage	สูง (1:500 ขึ้นไป)	ต่ำ	ปานกลาง
ปัจจัยขับเคลื่อน	เศรษฐกิจโลก	ผลประกอบการบริษัท	ข่าวสาร/เทคโนโลยี

ความเข้าใจผิดยอดฮิตเกี่ยวกับ Forex

ความเข้าใจผิด

• Forex คือแชร์ลูกโซ่
• รวยเร็ว ไม่ต้องเรียน
• ถูกควบคุมเหมือนหุ้น

ความจริง

• การเทรดจริงคือคุณสั่งซื้อขายเองผ่านโบรกเกอร์ ไม่ใช่ฝากเทรด
• ตลาดนี้มีความเสี่ยงสูง ต้องฝึกฝน บริหารเงิน และใช้กลยุทธ์
• ตลาด Forex เป็น OTC ไม่มีศูนย์กลางการควบคุมแบบตลาดหุ้น

สรุป

Forex คือหนึ่งในตลาดการเงินที่มีโอกาสมากที่สุด แต่ก็มีความเสี่ยงสูงตามมา ผู้ที่ต้องการเข้าร่วมควรเริ่มจากความเข้าใจพื้นฐานที่ถูกต้อง ศึกษาเพิ่มเติม และทดลองด้วยบัญชีเดโมก่อนเสมอ เพื่อพัฒนาทักษะและกลยุทธ์ให้พร้อมก่อนเข้าสู่ตลาดจริง

อยากเริ่มเทรด Forex แต่ไม่รู้จะเริ่มยังไง?” → กดดูบทความแนะนำมือใหม่ที่นี่

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ Forex (FAQ)

ข้อมูลอ้างอิง

• wikipedia : wikipedia.org
• Bank for International Settlements : bis.org
• Investopedia : investopedia.com